Wstęp do programowania¶

(semestr zimowy 2026/2027)¶

Dr Anna Muranova, UWM w Olsztynie¶

Wykład 1¶

Komputery¶

Pojęcia podstawowe¶

  • Komputer to elektroniczne urządzenie, które przechowuje i przetwarza informacje zgodnie z wykonywanym programem.
  • Większość współczesnych komputerów oparta jest na tzw. architekturze von Neumanna (od nazwiska Johna von Neumanna).
  • Cechą charakterystyczną tej architektury jest to, że programy oraz dane do programów znajdują się w tej samej pamięci, zwanej pamięcią operacyjną.
  • Podstawowe elementy komputera to:

    • procesor (CPU – od ang. Central Processing Unit)
    • pamięć operacyjna (RAM – od ang. Random Access Memory)
    • urządzenia wejścia/wyjścia
    • pamięć zewnętrzna

Funkcjonalny schemat komputera¶

Funkcjonalny schemat komputera

Programy¶

  • Program komputerowy to szczegółowy zestaw instrukcji określający działanie komputera.
  • Programowanie to proces tworzenia kodu źródłowego programu w wybranym języku programowania.
  • Język programowania to zbiór reguł określających, które ciągi symboli tworzą program komputerowy oraz jakie obliczenia opisuje ten program.

Programy¶

Postacie programu¶

  • Kod źródłowy to ciąg instrukcji i deklaracji zapisany w zrozumiałym dla człowieka języku programowania.
  • Kod maszynowy to postać programu komputerowego (nazywana wykonywalną lub binarną) przeznaczona do bezpośredniego lub prawie bezpośredniego wykonania przez procesor.
  • Postać binarna programu jest dopasowana do konkretnego typu procesora i wyrażona w postaci rozumianych przez niego kodów rozkazów oraz ich argumentów.

Języki programowania¶

Realizowany przez komputer program składa się z rozkazów – instrukcji maszynowych w kodzie zero-jedynkowym. Tak zapisany program w języku wewnętrznym jest bardzo nieczytelny.

Użytkownicy formułują algorytmy w językach programowania wyższego poziomu.

Języki programowania posiadają:

  • ściśle określony alfabet, tj. zbiór możliwych słów,
  • ściśle określone reguły składniowe (syntaktyka),
  • jednoznaczne reguły interpretujące znaczenie poszczególnych napisów (semantyka).

Program napisany w języku programowania może być przetłumaczony na język wewnętrzny komputera przez program nazywany translatorem.

Wyróżnia się dwa rodzaje translatorów:

  • kompilatory,
  • interpretatory.

Kompilator¶

W przypadku wykorzystania kompilatora obliczenia prowadzone są w dwóch fazach:

  • 1. faza kompilacji

  • 2. faza kompilacji

In [ ]: